Türkiye’de son dönemde kamuoyunda geniş tartışmalara neden olan suça sürüklenen çocuklara yönelik yasal düzenleme, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülmeye başlandı. Çocuk Koruma Kanunu ile bazı kanunlarda değişiklik öngören teklifin ilk iki maddesi TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi.
Yeni düzenlemeyle birlikte çocukların ceza sorumluluğu, ağır suçlarda uygulanacak yaptırımlar ve silahların güvenli şekilde muhafaza edilmesine ilişkin önemli değişiklikler yapılması planlanıyor.
Kabul edilen maddelerden biri, ateşli silah sahiplerine yönelik yeni bir sorumluluk getiriyor.
Düzenlemeye göre, silahını gerekli dikkat ve özeni göstermeden muhafaza eden ve bu nedenle bir çocuğun silaha ulaşmasına neden olan kişilere, başka bir ağır suç kapsamında değerlendirilmediği takdirde 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilmesi öngörülüyor.
Bu değişiklikle, özellikle çocukların karıştığı silahlı olayların önlenmesi ve ailelerin silah güvenliği konusunda daha dikkatli davranması amaçlanıyor.
Teklif kapsamında Türk Ceza Kanunu’nda çocukların yaş gruplarına göre ceza sorumluluğuna ilişkin yeni hükümler yer alıyor.
Buna göre, suç işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş ancak 15 yaşını tamamlamamış çocuklar için değerlendirme yapılırken, çocuğun işlediği fiilin anlam ve sonuçlarını anlayıp anlayamadığı ile davranışlarını yönlendirme yeteneği dikkate alınacak.
Bu özellikleri bulunmayan çocuklara ceza verilmeyecek, ancak çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilecek.
Düzenlemede, ceza sorumluluğu bulunan 12-15 yaş grubundaki çocuklar için de yeni ceza süreleri öngörülüyor.
Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda cezanın 13 yıldan 18 yıla kadar, müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıldan 12 yıla kadar uygulanması planlanıyor.
Diğer suçlarda ise belirli oranlarda indirim uygulanırken, verilecek hapis cezalarının üst sınırları da düzenleniyor.
Yeni düzenlemeyle 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış çocuklar için de farklı ceza hükümleri getiriliyor.
Bu yaş grubunda;
hapis cezası uygulanması öngörülüyor.
Diğer suçlarda ise indirim oranları yeniden düzenleniyor.
TBMM’de kabul edilen düzenlemeler arasında ağır sonuç doğuran bazı suçlarda yaş indiriminin sınırlandırılması da bulunuyor.
Buna göre, suçun işleniş şekli, failin kastının ağırlığı, suçun amacı ve çocuğun geçmişte kasıtlı bir suçtan hüküm giyip giymediği gibi unsurlar dikkate alınabilecek.
Bu değerlendirmeler sonucunda, bazı ağır suçlarda 15-18 yaş grubundaki çocuklar için yaş indirimi uygulanmaması mümkün olabilecek.
Düzenlemenin, kasten öldürme ve mağdurda kalıcı ağır sağlık sonuçlarına neden olan yaralama suçlarını da kapsadığı belirtildi.
Teklifle birlikte 12-15 yaş grubundaki çocuklar için mahkemelere de daha geniş değerlendirme yetkisi tanınması planlanıyor.
Hakimler, çocuğun durumu, suçun niteliği ve olayın özelliklerini değerlendirerek uygulanacak ceza rejimine karar verebilecek.
TBMM Genel Kurulu’nda verilen önergeyle, suçta tekerrür hükümlerine ilişkin düzenleme teklif metninden çıkarıldı.
Daha önce gündeme gelen ve bazı yaş istisnalarında değişiklik öngören madde, yapılan değişiklikle teklif kapsamından kaldırıldı.
Kanun teklifinin diğer maddeleri üzerindeki görüşmelerin ilerleyen günlerde devam edeceği bildirildi.
Düzenlemenin yasalaşması halinde, suça sürüklenen çocuklara ilişkin ceza sistemi, ailelerin sorumlulukları ve ağır suçlarda uygulanacak yaptırımlarda önemli değişiklikler hayata geçirilecek.