Emtia Piyasalarında Dalgalı Seyir
Geçtiğimiz haftada emtia piyasalarında, ABD ile İran arasındaki gerilim, ABD'deki tarife tartışmaları ve para politikası beklentilerinin etkisiyle dalgalı bir seyir gözlemlendi. Yatırımcılar, jeopolitik riskler ve ticaret politikalarına odaklanmış durumda.
ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz indirimlerine dair beklentiler, özellikle değerli metaller üzerinde risk iştahını artırdı.
Fed'in Faiz Politikası Üzerine Analizler
Uzmanlar, Fed'in toplantı tutanaklarında üyeler arasında farklı görüşlerin ortaya çıkmasına rağmen, enflasyonun beklenen seviyelerde yavaşlaması durumunda faiz indirimlerinin gündemde kalacağını ifade ediyor.
Jeopolitik alanda, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile ilgili durumu çözmek için 10 gün süre tanıması ve olası askeri müdahale riskinin ortaya çıkması, petrol fiyatlarını destekleyerek güvenli liman varlıklarına olan talebi artırdı.
Petrol Fiyatlarındaki Dalgalanma
Orta Doğu'dan kaynaklanan arz endişeleri, Brent petrol fiyatlarında dalgalı hareketlere yol açarken, yatırımcılar siyasi gelişmeleri dikkatle izlemeye başladı.
Öte yandan, ABD Yüksek Mahkemesi, Trump yönetiminin ek gümrük vergilerini dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana tarife koyma yetkisi vermediğine karar verdi. Bu durum, emtia piyasalarında ticaret politikalarına dair belirsizliği artırarak fiyatlamalarda etkili oldu.
Uzmanlar, bu karar sonrasında tarifelerin hukuki dayanağının tartışılmasıyla, özellikle sanayi metalleri ve küresel ticarete duyarlı emtialarda dalgalanmaların artabileceğini belirtiyor.
Makroekonomik Veriler ve Etkileri
ABD Başkanı Trump’ın 1974 Ticaret Yasası'nın 122. maddesi çerçevesinde küresel ölçekte geçici tarife uygulama planını açıklaması, belirsizliğin devam edebileceğine işaret etti. Makroekonomik veriler de yatırımcılar tarafından dikkatle takip ediliyor.
ABD ekonomisi, 2025’in dördüncü çeyreğinde beklenenin altında, yüzde 1,4 oranında büyüme kaydetti. 2025 yılı genelinde ise büyüme oranı yüzde 2,2 olarak gerçekleşti.
Bu bağlamda, gıda ve enerji kalemleri dışında kalan çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi, geçen yıl aralık ayında aylık bazda yüzde 0,4 ve yıllık bazda yüzde 3 oranında artış gösterdi. Endeks, bir önceki yılın kasım ayında aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 2,8 artış sergilemişti.
Değerli Metallerde Yükseliş
Son gelişmeler sonucunda ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,09 seviyesinde kapatırken, dolar endeksi yüzde 0,9 artışla 97,8’e yükseldi.
Değerli metaller, tamamlanan haftayı jeopolitik riskler ve makroekonomik veri akışının etkisiyle olumlu bir seyirle tamamladı. Altın ve gümüş, haftanın başında doların güçlenmesi ve likidite koşullarının etkisiyle gerileme gösterirken, haftanın ilerleyen günlerinde ABD'den gelen zayıf ekonomik verilerle birlikte tekrar yükselişe geçti.
Haftayı görece yüksek seviyelerde kapatan altın ve gümüş, yılın ilk dönemindeki rekor seviyelerinden uzaklaşmasına rağmen, düşük enflasyon beklentileri ve jeopolitik riskler, hafta boyunca destekleyici unsurlar olarak öne çıktı.
Bu bağlamda, değerli metallerde ons bazında fiyat artışları görüldü; gümüş yüzde 9,9, platin yüzde 4,5, paladyum yüzde 3,7 ve altın yüzde 1,4 değer kazandı.
Baz Metallerde Pozitif Seyir
Küresel piyasalarda artan risk iştahıyla baz metaller, değer kayıplarını telafi ederek pozitif bir seyir izledi. Çin Yeni Yılı tatili nedeniyle piyasadan çekilen alıcılarla gerileyen baz metaller, haftanın ikinci yarısında teknoloji hisselerindeki toparlanmanın etkisiyle prim yaptı.
Analistler, bu metallerde nihai talep görünümünün henüz güçlenmediğine ve Çin’deki üretim artışının arz fazlası yaratabileceğine dikkat çekiyor.
Baz metallerde bu hafta tezgah üstü piyasalarda fiyatlar, nikelde yüzde 2,5, bakırda yüzde 1,6, çinkoda yüzde 0,9, kurşunda yüzde 0,3 ve alüminyumda yüzde 0,2 oranında arttı.
Enerji Emtiaları Üzerindeki Etkiler
Enerji emtialarında ise jeopolitik gelişmeler fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. Brent petrol, hafta başında İran ile ABD arasındaki görüşmelerin etkisiyle gerilese de, ilerleyen günlerde bölgedeki gerilimin yeniden tırmanmasıyla kayıplarını telafi ederek haftayı artıda tamamladı.
Fiyatların yükselişinde ABD-İran arasındaki gerginlik ve Rusya-Ukrayna görüşmelerinin sonuçsuz kalması etkili oldu. Ayrıca, İran'ın Rusya ile gerçekleştireceği ortak deniz tatbikatı ve Trump’ın sert açıklamaları da yukarı yönlü hareketi destekleyen unsurlar arasında yer aldı.
Doğal gaz fiyatları ise ABD'deki hava koşullarının iyileşmesiyle talep beklentilerinin zayıflaması nedeniyle düşüş eğilimini sürdürdü. Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 6 artarken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 7,2 değer kaybetti.
Tarım Emtialarında Karışık Gelişmeler
Tarım emtia piyasalarında bu hafta ihracat-talep dengesi ile arz tarafındaki gelişmeler fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu. ABD'den gelen güçlü ihracat satışları ve talep beklentileri, soya fasulyesi fiyatlarını desteklerken, ABD Yüksek Mahkemesi'nin Trump dönemine ait gümrük tarifelerini iptal etmesi, Çin'in ABD'den yeni ve büyük ölçekli soya alımı yapma olasılığını zayıflattı.
Buğday piyasasında ise Arjantin limanlarındaki grev ve Hindistan’ın ihracata ilişkin kararlarına dair gelişmeler, lojistik ve arz kaynaklı endişeleri artırarak fiyatları yukarı yönlendirdi.
Pirinçte ise Asya'daki yüksek rekolte, ihracat fazlası yaratmaya devam ederek fiyatlar üzerinde baskı oluşturmaya devam etti.
Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 6,1, soya fasulyesinde yüzde 0,5 artarken, mısırda yüzde 0,5 ve pirinçte yüzde 7,7 düşüş gösterdi.
Kakao fiyatları da geçtiğimiz hafta düşüşünü sürdürdü. Gana ve Fildişi Sahili hükümetleri, düşen fiyatlara karşı çiftçilere destek paketleri açıklasa da, küresel piyasalardaki arz fazlası ve talepteki zayıflık fiyatların düşük seviyelerde kalmasına neden oldu.
ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 4,3, şekerde yüzde 2,7 ve pamukta yüzde 2,2 artış gösterirken, kakao fiyatı ton başına haftayı yüzde 13,3 düşüşle tamamladı.
