Yapay zekâ ile tasarlanan yeni virüsler üretildi: Bilimde bir ilk
E
Yazar Medya
5 dk okuma
133 okunma
Yayınlanma: 7 Ağustos 2026 15:34
Yapay zekâ ile tasarlanan yeni virüsler üretildi: Bilimde bir ilkFoto: Yazar Medya
Paylaş
ABD’de görev yapan bilim insanları, yapay zekâ teknolojisini kullanarak tamamen yeni virüsler tasarlayıp laboratuvar ortamında üretmeyi başardı. Çalışma, biyoteknoloji alanında yapay zekânın kullanımına ilişkin önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Stanford Üniversitesi’ndeki araştırmacılar tarafından yürütülen çalışmada, yapay zekâ modelleri kullanılarak bakterileri enfekte eden bakteriyofaj adı verilen virüsler oluşturuldu.
Yapay zekâ genom tasarımında kullanıldı
Araştırmada bilim insanları, yapay zekâ sohbet robotlarının çalışma mantığına benzer şekilde genetik bilgileri analiz edebilen genom dil modellerinden yararlandı.
Bu modeller sayesinde virüslerin genetik yapıları sıfırdan tasarlanarak yeni genom dizilimleri oluşturuldu. Böylece daha önce doğada bulunmayan virüslerin laboratuvar ortamında üretilebildiği gösterildi.
16 yeni virüs laboratuvarda geliştirildi
Bilim insanları, yapay zekâ tarafından hazırlanan tasarımlar arasından işlevsel olan genomları kullanarak 16 yeni ve yaşayabilir virüs elde etti.
Üretilen virüslerin tamamının bakterileri hedef aldığı ve insan hücreleri üzerinde etkili olmadığı belirtildi.
Bazı virüsler bakterilerin direncini aşmayı başardı
Araştırma kapsamında oluşturulan yapay virüsler, laboratuvar ortamında E. coli bakterileriyle test edildi.
Deneylerde bazı virüslerin, bakterilerin iki farklı türündeki savunma mekanizmalarını aşarak enfeksiyon oluşturabildiği gözlemlendi. Araştırmacılar, bu sonuçların yapay zekânın biyolojik tasarım süreçlerinde ne kadar güçlü bir araç haline geldiğini ortaya koyduğunu ifade etti.
Bilim dünyasında yeni bir dönemin kapısı aralanıyor
Uzmanlara göre bu çalışma, yapay zekânın yalnızca veri analizinde değil, biyolojik sistemlerin tasarlanmasında da kullanılabileceğini gösteriyor.
Araştırmanın gelecekte özellikle bakteriyel hastalıklarla mücadelede, yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesinde ve antibiyotik direncine karşı alternatif çözümler bulunmasında katkı sağlayabileceği değerlendiriliyor.
Araştırmacılardan güvenlik vurgusu
Bilim insanları, oluşturulan virüslerin insan sağlığı açısından herhangi bir tehdit oluşturmadığını açıkladı. Çalışmada kullanılan bakteriyofajların yalnızca bakterileri hedef aldığı ve insan hücrelerini enfekte etme özelliğine sahip olmadığı belirtildi.
Yapay zekâ destekli virüs tasarımına ilişkin araştırma, dünyanın önde gelen bilim dergilerinden Science’ta yayımlandı. Çalışma, yapay zekâ ile biyoloji arasındaki iş birliğinin gelecekte bilimsel araştırmalarda önemli bir rol oynayabileceğini ortaya koydu.