ABD'nin DSÖ Üyeliği Resmen Sona Erdi
Amerika Birleşik Devletleri Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı (HHS), Başkan Donald Trump'ın ayrılık kararının üzerinden bir yıl geçtikten sonra, Dünya Sağlık Örgütü'ne (DSÖ) olan 78 yıllık üye olma durumunun resmen sona erdiğini duyurdu.
Açıklamada, ABD'nin DSÖ'ye yaptığı tüm finansal katkıların durdurulduğu ve örgüt bünyesindeki tüm çalışanların geri çağrıldığı ifade edildi.
Bu gelişmeyle birlikte, Trump'ın ikinci döneminin ilk gününde imzaladığı kararnameyle başlayan DSÖ'den ayrılma işlemi resmen tamamlanmış oldu.
ABD'nin Borcu ve Çekilmenin Etkileri
DSÖ verilerine göre, ABD'nin kuruma olan borcunun 130 milyon doları aştığı bildirildi. Ancak, ABD'li yetkililer, örgütten çekilme sürecinin tamamlandığını belirtirken, ayrılığın "tam ve sorunsuz" olmadığını vurguluyor.
Georgetown Üniversitesi'nden halk sağlığı hukuku uzmanı Lawrence Gostin, ABD'nin DSÖ'den ayrılmasının, küresel sağlık krizleriyle mücadeleyi zayıflatacağını ve Amerikan bilim insanları ile ilaç şirketlerinin yeni tehditlere karşı aşı ve tedavi geliştirme yeteneklerini olumsuz yönde etkileyeceğini ifade etti.
Gostin, "Bu, hayatım boyunca verilmiş en yıkıcı başkanlık kararlarından biri." şeklinde değerlendirmede bulundu.
DSÖ’nün Rolü ve ABD’nin Katkıları
DSÖ'nün kuruluşunda önemli bir rol üstlenen ve uzun yıllar en büyük mali destekçilerinden biri olan ABD, resmi verilere göre her yıl yaklaşık 111 milyon dolar aidat ve 570 milyon dolar gönüllü destek sağlıyordu.
DSÖ, mpox, Ebola ve çocuk felci gibi küresel sağlık tehditlerine müdahale ederken, yoksul ülkelere teknik destek sunmakta, aşı ve tedavilerin dağıtımını sağlamaktadır. Ayrıca, yüzlerce hastalık için kılavuz ilkeler yayımlamaktadır.
Uzmanlar, ABD'nin DSÖ'den ayrılmasının çocuk felcinin ortadan kaldırılması, anne-çocuk sağlığı programları ve yeni virüslerin tespiti gibi küresel sağlık girişimlerini ciddi şekilde zayıflatabileceği uyarısını yapıyor.
ABD Bulaşıcı Hastalıklar Derneği Başkanı Dr. Ronald Nahass, bu kararı "dar görüşlü ve bilimsel açıdan sorumsuz" olarak nitelendirdi.
Donald Trump, göreve başlamasının hemen ardından ABD'nin Birleşmiş Milletler (BM) kuruluşu olan DSÖ'den çekilmesini öngören bir başkanlık kararnamesini imzalamıştı.
Kararnamede, ABD'nin çekilme nedenleri arasında, "örgütün Wuhan, Çin ve diğer küresel sağlık krizlerinden kaynaklanan Kovid-19 salgınını kötü yönetmesi, acil ihtiyaç duyulan reformları kabul etmemesi ve DSÖ'nün üye devletlerin siyasi etkilerine karşı bağımsızlığını koruyamaması" yer alıyordu.
Ayrıca, metinde DSÖ'nün ABD'den "haksız yere yüksek ödemeler talep etmeye devam ettiği" de belirtilmişti.