Jeopolitik Kaygılar ve Taşınma Eğilimi
Artan maliyetler, jeopolitik endişeler ve dünya genelinde değişen yasalar, özellikle Avrupa'da birçok kişinin yeni destinasyonlara taşınma fikrini düşünmesine neden oldu.
Yükselen konut fiyatları, bu durumu daha da tetikleyen bir diğer faktör. Birleşik Krallık'ta ortalama bir konutun fiyatı yaklaşık 301.000 sterlin (347.776 avro) seviyelerine ulaşmışken, pek çok birey aynı maliyetle daha fazla değer sunan alternatifler arayışına girdi.
Vize Süreçleri ve Zorluklar
Ancak, Avrupa Birliği ülkelerinin çoğunda uzun süreli oturum izni ve vize almak hâlâ maliyetli, zaman alıcı ve karmaşık bir süreç olabiliyor.
Son yıllarda, özellikle zengin bireyler için altın vizeler, Avrupa'da oturum hakkı elde etmenin bir yolu haline geldi. Bu programlar, genellikle bir ülkenin gayrimenkulüne önemli yatırımlar yaparak, insanların oturum hakkını adeta "satın almalarına" imkan tanıyordu. Bazı durumlarda, oturum izni almak için o ülkede yaşamaya bile gerek kalmıyordu.
“2026’da ailelerin altın vizeye yönelme sebeplerinde bir değişim görüyoruz” ifadelerini kullanan Kıbrıs'taki Philippou Law şirketinde ortak avukat olarak görev yapan Nikolas Avgousti, “Artık bu sadece bir ‘yazlık ev’ hayali değil; önemli olan seçenekler ve özgürlüğe sahip olmaktır. Yıllarca süren küresel dalgalanmaların ardından, ikinci bir oturum hakkı âdeta nihai bir sigorta poliçesi haline geldi,” şeklinde belirtiyor.
Uygun Fiyatlı Avrupa Altın Vizeleri
Peki, hâlâ uygun fiyatlı bir Avrupa altın vizesi nereden alınabilir? Birleşik Krallık'taki ortalama konut fiyatından daha düşük maliyetle altın vize sunan ülkelere göz atıyoruz.
Macaristan, son yıllarda altın vizesine yönelik artan bir ilgi görüyor. Konuk Yatırımcı Programı (Guest Investor Program – GIP), AB/AEA üyesi olmayan vatandaşlar için en az 250.000 avro yatırım şartı arıyor ve bu yatırım, 10 yıllık bir oturma izni sağlıyor; izin, ayrıca 10 yıl daha uzatılabiliyor.
Ancak, kalıcı oturum iznine başvurmak isteyen yatırımcıların, altın vizeyi üç yıl süreyle elinde bulundurmuş olmaları gerekiyor. Bunun yanı sıra, her yıl en az 183 gün Macaristan'da ikamet etmiş, yatırımlarını, kayıtlı adreslerini, sağlık sigortalarını ve yasal gelirlerini korumuş olmaları şarttır.
Sekiz yıllık kesintisiz ikametten sonra yatırımcılar, vatandaşlık için başvuruda bulunabiliyor. 250.000 avronun, Macaristan Merkez Bankası'na kayıtlı bir gayrimenkul fonunun yatırım birimlerine yönlendirilmesi gerekiyor. Bu fonun değerinin en az yüzde 40'ını Macar konut gayrimenkullerine yatırmış olması şartı aranıyor.
Yunanistan ve Diğer Seçenekler
Bir diğer alternatif ise yükseköğretimi destekleyen bir kamu vakfına en az 1 milyon avro bağışta bulunmak. Bu bağışın geri iadesi mümkün değildir.
Philippou Law'un hazırladığı bir rapora göre, Macaristan'daki yaşam maliyetinin Birleşik Krallık'tan yaklaşık yüzde 40 daha düşük olması, ülkeyi uzun vadeli ikamet için cazip kılıyor.
Altın vize için dikkat çeken diğer bir Avrupa destinasyonu ise Yunanistan. Burada yaşam maliyeti, Birleşik Krallık’a kıyasla yaklaşık yüzde 30 daha düşükken, yılın büyük bir kısmında güneşli hava sunuluyor.
İlk yol, tarihi veya koruma altındaki binaları restore etmek isteyen yatırımcılar için geçerli. Yatırımcıların, binayı tamamen yeniden inşa etmesi veya restore etmesi gerekiyor; bu işlemin, altın vizenin beşinci yılında yenilenebilmesi için o tarihe kadar tamamlanmış olması zorunludur.
Diğer bir yol ise ticari gayrimenkullerin konuta dönüştürülmesi. Bu seçenekte yatırımcıların, 250.000 avroluk yatırımı tek bir gayrimenkulün dönüşümüne harcaması ve ilk altın vize başvurusu yapılmadan önce bu dönüşümün tamamlanmış olması gerekmektedir.
Kıbrıs ve İtalya Seçenekleri
Başvuru öncesinde ilgili mülkün tapuda resmi olarak konut olarak kayıtlı olması gerekmektedir. Her iki yol için asgari metrekare ya da konum kısıtlaması yoktur; ancak restore edilen veya dönüştürülen mülklerin Airbnb gibi platformlarda kullanılması yasaktır.
Asgari ikamet süresi şartı da bulunmamaktadır; vize, ana yatırımcının yanı sıra eşini ve 21 yaşına kadar olan çocuklarını da kapsamaktadır.
Yatırımcılar, yedi yıllık kesintisiz yasal ikamet sonrası, vergi mükellefi olmaları ve yatırımlarını bu süre boyunca korumaları şartıyla Yunan vatandaşlığına başvurabilirler.
Kıbrıs, özellikle ortak hukuk sistemi ve şeffaf tapu yapısı sayesinde son yıllarda Avrupa altın vizeleri için popüler bir adres haline geldi. Ülkedeki yaşam maliyeti de Birleşik Krallık’a göre yaklaşık yüzde 25 daha düşük.
Bu oturum izni, eş ve 25 yaşına kadar maddi olarak bağımlı çocukları da kapsamaktadır. Ancak yatırımcıların en az iki yılda bir Kıbrıs’ı ziyaret etmeleri gerekmektedir. Yedi yıllık ikametin ardından vatandaşlık başvuru hakkı doğmaktadır.
Başlıca koşullar arasında, sabıka kaydının temiz olması ve yıllık 50.000 avrodan fazla yurt dışı gelire sahip olunması yer almaktadır. Eşi ve çocukları olan yatırımcılar için bu asgari yabancı gelir, eşi için 15.000, her bir çocuk için ise 10.000 avro artırılmaktadır.
Avgousti, “Kıbrıs’ta Britanya etkisi hâlâ büyük bir avantaj: Ortak hukuk sistemine göre çalışıyoruz ve bu da Akdeniz’de nadir görülen bir mülkiyet güvenliği ve şeffaflık düzeyi sağlıyor,” diye ekliyor.
İtalya'nın Altın Vize Seçenekleri
İtalya, dört farklı güzergâh sunan altın vize programıyla bir başka popüler ülke haline geldi. Ülkenin yaşam maliyeti, Birleşik Krallık’tan yaklaşık yüzde 15 daha düşük olmasının yanı sıra, tarihi, kültürü, manzaraları ve mutfağı ile de dikkat çekiyor.
İtalyan altın vizesi, AB üyesi olmayan vatandaşların İtalya merkezli yenilikçi bir start-up’a en az 250.000 avro yatırım yapmasını şart koşuyor.
Bu program, asgari ikamet şartı olmaksızın iki yıllık, yenilenebilir bir oturma izni sunuyor; yatırımcılar, beş yıllık kesintisiz yasal ikamet sonrası süresiz oturum, 10 yılın sonunda ise vatandaşlık için başvurabiliyor.
Diğer altın vize seçenekleri arasında, İtalya’da bir limited şirkete 500.000 avro yatırım, kültür, göç, eğitim veya araştırma alanlarında kamu yararına projelere 1 milyon avro katkı veya İtalyan devlet tahvillerine 2 milyon avro yatırım bulunmaktadır.
Portekiz ise emlak spekülasyonunu azaltmak amacıyla 2023 yılında gayrimenkule doğrudan yatırımı altın vize yolu olmaktan çıkarmış olsa da, hâlâ mevcut birkaç farklı güzergah mevcuttur.
Portekiz ve Altın Vize Başvurusunda Dikkat Edilmesi Gerekenler
Yürünebilir şehirleri, etkileyici kıyıları ve yılda ortalama 300’ün üzerinde güneşli günüyle Portekiz, yıllardır altın vizeler için güçlü bir aday olmuştur.
En uygun maliyetli altın vize yolu, AB dışındaki vatandaşların ulusal kültürel mirasın korunması, üretilmesi ya da yaşatılmasına adanmış sanat ve kültür projelerine en az 250.000 avro yatırım veya bağış yapmasına imkan tanımaktadır. Düşük yoğunluklu bölgelerde bu tutar 200.000 avroya kadar düşebilmektedir.
Bu altın vize beş yıl süreyle geçerli olup, ülkede yılda ortalama yalnızca bir hafta bulunmak yeterlidir. Eşleri, bakmakla yükümlü olunan çocukları ve bağımlı partnerler de kapsamaktadır.
Yatırımcılar, yatırımlarını sürdürmeleri ve dil şartlarını karşılamaları kaydıyla, beş yıllık kesintisiz yasal ikamet sonrası süresiz oturum veya vatandaşlık için başvuruda bulunabilirler. Diğer altın vize yolları arasında nitelikli fonlara, yatırım şirketlerine veya araştırma-geliştirme projelerine 500.000 avroluk yatırım da yer almaktadır.
Altın Vizelerin Cazibesi ve Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
Altın vizeler oldukça çekici görünebilir; ancak başvuru yapmadan önce akılda tutulması gereken bazı kritik noktalar vardır. En önemli konulardan biri, ülkenizdeki yeni altın vize başvuru sahipleri için giriş koşulları ileride değişse bile, kendi yatırımınızın “kazanılmış hak” kapsamında korunmasını ve oturum haklarınızın güvence altına alınmasını sağlamaktır.
Bu durum özellikle önemlidir; zira son birkaç yıl içinde hem AB düzenlemeleri hem de dünya genelindeki altın vize programları önemli değişikliklerden geçmektedir.
Dikkat edilmesi gereken bir diğer husus, minimum yatırım tutarının asla nihai maliyet olmadığıdır; tapu harçları, hukukî inceleme giderleri ve zorunlu özel sağlık sigortası gibi kalemlerin de göz önünde bulundurulması ve planlanması gerekmektedir.
Ayrıca, yasal ikamet sahibi olmanın yani altın vize veya oturma izni taşımak ile vergi mükellefi olmanın arasındaki farkı bilmek de kritik öneme sahiptir. Bazı altın vizelerin korunması için ülkede yılda sadece birkaç gün bulunmak yeterliyken, daha uzun süreli kalışlar küresel vergi yükümlülükleri doğurabilir.
